Page 557 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025

L19

เครื่องมือคัดกรองพิสัยการเคลื่อนไหวของข้อไหล่เบื้องต้น 3S (Simple Screening Shoulder)

นายณัฐดนัย โฆสิตาภา
สถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินี จังหวัดราชบุรี เขตสุขภาพที่ 5

ประเภท นวัตกรรมและสิ่งประดิษฐ์

ความสำคัญของปัญหาวิจัย
ในปัจจุบันมีแนวโน้มการเกิดภาวะหัวไหล่ติดมากขึ้น ทำให้พิสัยการเคลื่อนไหวของข้อไหล่ลดลงส่งผล
กระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ป่วย ได้แก่ การยกแขน การยกของหรือหิ้วของ การสวมเสื้อผ้า การหวีผม

และการเอามือไพล่หลัง เป็นต้น อีกทั้งจากการสำรวจประชากรในชุมชนตำบลคูบัว จังหวัดราชบุรี ส่วนใหญ่
ประกอบชีพเกษตรกรรม ได้แก่ ทำนา ทำสวน และมีศิลปหัตถกรรมที่เป็นอัตลักษณ์ชุมชนคูบัว คือ การทอผ้า
ตีนจก ซึ่งเป็นอีกหนึ่งอาชีพภายในชุมชนซึ่งมีการใช้งานหัวไหล่ในการทำงาน เช่นเดียวกับอาชีพเกษตรกรรม

จึงทำให้ประชาชนในชุมชนมีอาการปวดหัวไหล่ พิสัยการเคลื่อนไหวของหัวไหล่ลดลง ดังนั้นการตรวจคัดกรอง
และการวินิจฉัยเบื้องต้นในช่วงเวลาที่จำกัดขณะพบผู้ป่วยจึงเป็นสิ่งสำคัญ โดยเครื่องมือที่ใช้วัดพิสัยการเคลื่อนไหว
ของข้อไหล่เรียกว่า Universal Goniometer ซึ่งเครื่องมือดังกล่าวมีข้อจำกัดในการใช้งานทั้งในด้านระยะเวลา

และความชำนาญของผู้ใช้เครื่องมือ ดังนั้นผู้จัดทำจึงต้องการสร้างเครื่องมือสำหรับคัดกรองพิสัยการเคลื่อนไหว
ของข้อไหล่ นั่นคือ นวัตกรรมเครื่องมือคัดกรองพิสัยการเคลื่อนไหวของข้อไหล่เบื้องต้น 3S (Simple Screening

Shoulder) เพื่อให้เกิดความสะดวกและง่ายต่อการใช้งาน สามารถคัดกรองผู้ป่วยที่มีภาวะหัวไหล่ติดได้อย่าง
รวดเร็ว ทำให้ผู้ป่วยได้รับการรักษาที่เหมาะสม ส่งผลให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น

วัตถุประสงค์การศึกษา

เพื่อพัฒนาเครื่องมือสำหรับคัดกรองพิสัยการเคลื่อนไหวของข้อไหล่

วิธีการศึกษา
ต้นแบบของเครื่องมือ 3S (Simple Screening Shoulder) มาจาก Universal Goniometer โดยออกแบบ
เข้าโปรแกรมคอมพิวเตอร์ทำเป็นรูปครึ่งวงกลม มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 160 เซนติเมตร ความสูง 80 เซนติเมตร

มีเส้นรัศมีแบ่งครึ่งวงกลมออกเป็น 6 ส่วนเท่าๆ กัน ซึ่งแต่ละส่วนมีมุมเท่ากับ 30 องศา มีจุดสามเหลี่ยมสีแดง
ตรงกลางเป็นจุดหมุน (180 องศา) ดังรูปที่ 1 จากนั้นให้อาสาสมัครสุขภาพดี ตำบลคูบัว อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี
จำนวน 10 คน ทำการวัดเปรียบเทียบพิสัยการเคลื่อนไหวของข้อไหล่ ในท่า Flexion และ Abduction โดยใช้

เครื่องมือ Universal Goniometer และ 3S (Simple Screening Shoulder) จำนวน 3 ครั้ง ดังรูปที่ 2 และ
หาค่าเฉลี่ย ซึ่งใช้ผู้วัดเพียงคนเดียว จากนั้นนำข้อมูลมาวิเคราะห์ทางสถิติ โดยค่าเฉลี่ยของการวัดในแต่ละท่า

การเคลื่อนไหวของข้อไหล่ด้วยเครื่องมือแต่ละอัน ถูกนํามาหาค่าความเชื่อถือด้วย สถิติ Intraclass correlation
coefficient: ICC ส่วนการทดสอบความตรงของการวัดด้วยเครื่องมือทั้งสองชนิด ใช้ค่าเฉลี่ยเหล่านั้นมาหา
ค่าสัมประสิทธ์สหสัมพันธ์ (Pearson correlation coefficient: r) กําหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติไว้ที่ร้อยละ 95

ค่าความคลาดเคลื่อนมาตรฐานในการวัด (Standard error of measurements, SEMs) และค่าความแปรปรวน
(coefficient of variation, CV)