Page 814 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025
P. 814
Q47
ประสิทธิผลของรอกหรรษาการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงที่มีอาการหัวไหล่ติด
ตามวิถีชุมชนเมืองแบบมีส่วนร่วม
นางสาวสุอาพร วงค์ละคร นายมงคล อาตวงศ์ และนางสาวธนิสร ไพนรินทร์
โรงพยาบาลนายแพทย์หาญ จังหวัดยโสธร เขตสุขภาพที่ 10
ประเภท นวัตกรรมและสิ่งประดิษฐ์
ความสำคัญของปัญหา
เทศบาลเมืองยโสธร ประกอบไปด้วย 23 ชุมชน ประชากร 20,675 คน เป็นผู้สูงอายุ 3,073 คน คิดเป็น
ร้อยละ 14.86 มีผู้สูงอายุติดบ้าน ผู้ป่วยอัมพาต จำนวน 194 คิดเป็น ร้อยละ 6.31 วิถีชุมชนเมืองส่วนใหญ่
ต่างคนต่างอยู่ ประกอบอาชีพที่หลากหลายจากการออกเยี่ยมบ้านผู้สูงอายุติดบ้านผู้ป่วยอัมพาตในเขตพื้นที่
รับผิดชอบของศูนย์สุขภาพชุมชนหมอหาญของทีมสหวิชาชีพ พบว่ามีผู้สูงอายุติดบ้าน และผู้ป่วยอัมพาตแขนอ่อนแรง
ที่เริ่มมีปัญหาข้อติด แขนอ่อนแรง จำนวน 30 ราย ซึ่งผู้สูงอายุติดบ้าน ผู้ป่วยอัมพาต ขาดการทำกายภาพบำบัด
ต่อเนื่อง ความยากลำบากในการเดินทางมาทำกายภาพบำบัดที่โรงพยาบาล อีกทั้งยังขาดกายอุปกรณ์ในการช่วยเหลือ
บำบัดฟื้นฟูร่างกายผู้สูงอายุที่บ้าน จากปัญหาดังกล่าวทางศูนย์สุขภาพชุมชนหมอหาญและทีมสหวิชาชีพ
จึงได้เล็งเห็นถึงปัญหาและได้นำวัสดุอุปกรณ์ที่เหลืออยู่ในชุมชนมาดัดแปลงประดิษฐ์เป็นรอกหรรษาเพื่อเป็น
อุปกรณ์สามารถช่วยเหลือในการผ่อนคลายกล้ามเนื้อข้อต่อในการบำบัดอาการแขนอ่อนแรงได้เองที่บ้านและยังช่วย
ส่งเสริมให้มีการดูแลผู้สูงอายุอย่างมีส่วนร่วมของคนในชุมชน จึงได้ทำการศึกษาประสิทธิผลของรอกหรรษา
การฟื้นฟูสมรรถภาพผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงที่มีอาการหัวไหล่ติด ตามวิถีชุมชนเมืองแบบมีส่วนร่วม
วัตถุประสงค์
เพื่อศึกษาประสิทธิผลของรอกหรรษาการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงที่มีอาการหัวไหล่
ติดตามวิถีชุมชนเมืองแบบการมีส่วนร่วม
วิธีการศึกษา
การวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research) แบ่งออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ 1) การวางแผน (Planning)
คัดกรองผู้สูงอายุที่มีอาการหัวไหล่ติด ประชุมเตรียมอุปกรณ์การบริหารกล้ามเนื้อ วางแผนการอบรมเชิงปฏิบัติการ
อุปกรณ์สำหรับการทำรอกหรรษา 1.1) รอก 2 ตัว 1.2) เชือกยาว 8 เมตร 1.3) ไม้หรือท่อพีวีซีที่เหลือใช้ ขนาด 1×6 นิ้ว
2 ชิ้น 1.4) ตะปู 2 ตัว 1.5) ค้อน 1 ตัว 1.6 ) ผ้าขาวม้าหรือผ้าขนหนู 2) การปฏิบัติ (Acting) ออกเยี่ยมบ้านร่วมกับ
ทีมสหวิชาชีพ เพื่อประเมินปัญหารายบุคคล อบรมเชิงปฏิบัติการวิธีการทำกายอุปกรณ์รอกหรรษา เยี่ยมบ้าน
ชี้แจงกับผู้สูงอายุติดบ้าน ผู้ป่วยอัมพาตและญาติในการนำอุปกรณ์เข้ามาใช้ ติดตั้งและอธิบายวิธีการใช้
พร้อมพูดคุยให้กำลังใจผู้สูงอายุติดบ้าน/ผู้ป่วยอัมพาต การให้ความรู้และสาธิตการใช้นวัตกรรมรอกหรรษา
3) การสังเกตผล (Observing) การติดตามเยี่ยมบ้านเพื่อประเมินผลการใช้รอกหรรษา ผู้สูงอายุติดบ้านผู้ป่วย
อัมพาตร่วมกับทีมสหวิชาชีพ ประเมินความสามารถในการดำเนินชีวิตประจำวัน (Barthel ADL index) และ
ประเมินความพึงพอใจการใช้นวัตกรรมรอกหรรษา โดยเกิด MACIC Model ได้แก่ M=Monitor ,A=Appreciate

