Page 888 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025
P. 888
S12
ผลของโปรแกรมดูแลผู้สูงอายุโรคข้อเข่าเสื่อม
“การประยุกต์ใช้กล่องกิจกรรมเสริมทักษะต่อการเพิ่มความเข้าใจและการดูแลตนเองที่บ้าน”
นางสาวธันย์ชนก อินทะรังษี
โรงพยาบาลสร้างคอม จังหวัดอุดรธานี เขตสุขภาพที่ 8
ประเภท ผลงานนวัตกรรมและสิ่งประดิษฐ์
ความส้าคัญของปัญหาวิจัย
ปัญหาข้อเข่าเสื่อมเป็นโรคเรื้อรัง ที่ต้องใช้ระยะเวลานานในการรักษา เป้าหมายในการรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมนั้น
คือการบรรเทาอาการปวดและเพิ่มความสามารถในการเคลื่อนไหว การรักษาประกอบด้วย กายบริหารบําบัด
เพื่อเพิ่มความแข็งแรงของข้อเข่า และเพิ่มพิสัยของข้อ การลดน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน(8)
ภาวะข้อเข่าเสื่อมในผู้สูงอายุ (Osteoarthritis) เป็นการเสื่อมแบบปฐมภูมิเกิดจากการเสื่อมของกระดูกอ่อน
บริเวณผิวข้อที่หุ้มข้อเข่าจากกระบวนการเสื่อมของวัยชรา เกิดพยาธิสภาพของข้อ ดังนั้นผู้สูงอายุที่มี
ภาวะข้อเข่าเสื่อมจึงจําเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องรับการสร้างเสริมสุขภาพการเสริมสร้างป้องกันภาวะเข่าเสื่อม
ไม่ให้รุนแรงมากขึ้น การให้ความรู้เรื่องโรคและคำแนะนําในการดูแลตนเอง การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
การควบคุมน้ำหนัก การรับประทานยาการบริหารกล้ามเนื้อขา การประคบความร้อน การประคบความเย็น
และการหลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ทำให้ข้อเข่าเสื่อม และเมื่อปฏิบัติอย่างต่อเนื่องจะทำให้เกิดความมั่นคง
ส่งเสริมให้ผู้สูงอายุเชื่อในประโยชน์ของพฤติกรรมมากขึ้น โรคข้อเข่าเสื่อมในผู้สูงอายุมักมีอาการปวดเข่า
และกล้ามเนื้อขาอ่อนแรง ผู้ป่วยสามารถดูแลตนเองที่บ้านเพื่อบรรเทาความรุนแรงและเพิ่มความสามารถ
ในการทำกิจวัตรประจำวัน โปรแกรมการจัดการตนเองนี้อาจจะช่วยให้ผู้สูงอายุภาวะข้อเข่าเสื่อมในชุมชน
สามารถดูแลตนเองอย่างต่อเนื่องและลดผลกระทบของภาวะข้อเข่าเสื่อมได้ โดยผู้สูงอายุควรมีกิจกรรมทางกาย
ที่มีความหนักระดับเบาถึงระดับปานกลาง ควรเริ่มที่ 20-30 นาทีต่อวัน โดยสามารถแบ่งเป็นการออกกำลังกาย
ช่วงสั้น ๆ เช่น 10-15 นาทีในแต่ละครั้ง รวมเป็น 30 นาทีในแต่ละวัน และเพิ่มความยืดหยุ่น ความแข็งแรง
ให้กับกล้ามเนื้อและกระดูก โดยค่อย ๆ เพิ่มขึ้นทีละ 5 นาที ควรทำกิจกรรมการออกกำลังกาย 3 วันต่อสัปดาห์(9)
เพื่อไม่ให้กลับมามีอาการปวดเข่าซ้ำอีก จะช่วยลดปัญหาอาการปวดเข่าที่อาจจะเกิดซ้ำ ๆ ในผู้สูงอายุ
จากการทบทวนจำนวนผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมในผู้สูงอายุ ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป ที่ผ่านมาพบว่า ในปี 2566
มีจำนวน 245 ราย ปี 2567 มีจำนวน 326 ราย ซึ่งมีจำนวนเพิ่มขึ้น ดังนั้นผู้วิจัยจึงสนใจที่จัดทำโปรแกรมดูแล
ผู้สูงอายุโรคข้อเข่าเสื่อมและการประยุกต์ใช้กล่องกิจกรรมเสริมทักษะต่อการเพิ่มความเข้าใจในการดูแลตนเองที่บ้าน
เพื่อเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ลดภาวะข้อเข่าเสื่อม ลดค่าใช้จ่ายการเดินทางมารักษาที่โรงพยาบาล
ลดความพิการต่อไปในอนาคต และช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตในผู้สูงอายุ
วัตถุประสงค์การศึกษา
1. เพื่อศึกษาประสิทธิผลโปรแกรมดูแลผู้สูงอายุโรคข้อเข่าเสื่อม
2. ศึกษาการประยุกต์ใช้กล่องกิจกรรมเสริมทักษะต่อการเพิ่มความเข้าใจในการดูแลตนเองที่บ้าน
