Page 342 - Best Practice Oral Presentation SP Sharing2025
P. 342
G26
1) การสร้างการมีส่วนร่วมใน “สถานีรักษ์สุขภาพ” 2) การเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทั้งการ
รับรู้เกี่ยวกับโรคเรื้อรังในชุมชนและทัศนคติต่อการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตามหลัก 3 อ 2 ส 3) การพัฒนา
ทักษะปฏิบัติการคัดกรองและดูแลสุขภาพเบื้องต้น และ 4) การสร้างระบบพี่เลี้ยง (Health coach) ในการ
ปฏิบัติงานของ อสม. ประชาชนในหมู่บ้านมีความพึงพอใจอยุ่ในระดับมาก
อภิปรายผล
การพัฒนาแนวทางหรือรูปแบบต้นแบบของการดำเนินงานสถานีรักษ์สุขภาพ ประกอบด้วย
1) ขั้นเตรียมความพร้อมสถานีรักษ์สุขภาพ ได้แก่ การบริหารจัดการสถานีรักษ์สุขภาพ การจัดอัตรากําลังและ
การพัฒนาสมรรถนะ อสม.ให้มีศักยภาพ การใช้ยาเวชภัณฑ์ วัสดุอุปกรณ์และเครื่องมือ การจัดบริการ
สาธารณสุขมูลฐานในสถานีรักษ์สุขภาพ การสร้างการมีส่วนร่วมและการจัดการสุขภาพชุมชน
2) ขั้นจัดบริการสาธารณสุขมุลฐานทั้งเชิงรับ/เชิงรุก ได้แก่ การประเมินสุขภาพ การคัดกรองสุขภาพเบื้องต้น
การบริหารจัดการยา และการให้คําแนะนําการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ 3) ขั้นส่งต่อ ได้แก่ กรณีคัดกรอง
แล้วพบความผิดปกติส่งต่อเจ้าหน้าที่สาธารณสุขใน รพ.สต.เพื่อทําการคัดกรองเชิงลึก และส่งต่อให้หมอประจำ
ครอบครัวทําแผนการดูแลรายบุคคล 4) ขั้นติดตามประเมินผล ได้แก่ นําแผนการดูแลรายบุคคลไปปฏิบัติ
เจ้าหน้าที่สาธารณสุข/ผู้นำ อสม. (สำนักงานสาธารณสุขอำเภอ) ติดตามความก้าวหน้าประเมินปัญหา
สอนให้คําแนะนํา สนับสนุนอุปกรณ์ 5) ขั้นดูแลตนเอง ได้แก่ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ปรึกษาขอความช่วยเหลือ
การนํา Application Smart อสม. มาประยุกต์ใช้ในการดูแลสุขภาพของตนเองและครัวเรือนที่ตนเอง
รับผิดชอบ
สรุปและข้อเสนอแนะ
จากผลการศึกษาพบว่า การพัฒนาแนวทางหรือรูปแบบต้นแบบของการดำเนินงานสถานีรักษ์สุขภาพ
ประกอบด้วย 5 ขั้นตอนคือ 1) ขั้นเตรียมความพร้อม 2) ขั้นตอนการจัดบริการ 3) ขั้นเยี่ยมบ้าน 4) ขั้นติดตาม
และประเมินผล 5) ขั้นดูแลตนเอง ผลการนํารูปแบบที่สร้างขึ้นไปพัฒนาพื้นที่ต้นแบบ และจัดเวทีแลกเปลี่ยน
เรียนรู้เพื่อการขยายผล พบว่า อสม.ได้รับการพัฒนาศักยภาพให้มีความรู้และทักษะในการนําดิจิทัลมา
ประยุกต์ใช้ในการดูแลสุขภาพเบื้องต้น สามารถจัดบริการและดูแลผู้ป่วยในชุมชนได้ทั้งเชิงรุกและเชิงรับ
ข้อเสนอแนะ เน้นการนำรูปแบบการดำเนินงานสถานีรักษ์สุขภาพที่ได้จากการศึกษาไปประยุกต์ใช้ให้เหมาะสม
กับบริบทของแต่ละพื้นที่ ควรมีการประสานความร่วมมือระหว่างหน่วยงานรัฐ เอกชน และชุมชนในการ
สนับสนุนทรัพยากร วัสดุอุปกรณ์ และงบประมาณ
ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนา ส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพ อสม. อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สามารถดูแลสุขภาพ
ประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ สนับสนุนให้สถานีรักษ์สุขภาพเป็นจุดปฏิบัติงานหลักของ อสม.
และเครือข่ายสุขภาพในพื้นที่ควรมีการจัดหาอุปกรณ์และเครื่องมือที่จำเป็นในการให้บริการสุขภาพ ส่งเสริม
การดูแลสุขภาพด้วยตนเองในระดับครอบครัว ผ่านการพัฒนา อสค. ให้ อสค. ร่วมกับทีมหมอครอบครัวดูแล
กลุ่มเปราะบางอย่างใกล้ชิด ควรมีการศึกษาเพิ่มเติมในอนาคตเกี่ยวกับผลลัพธ์ของสถานีรักษ์สุขภาพ เช่น
ลดความแออัด ลดค่าใช้จ่าย และลดอัตราการป่วย ตั้งเป้ายกระดับสถานีรักษ์สุขภาพให้เป็นศูนย์กลางการดูแล
สุขภาพของชุมชนในระยะยาว
