Page 778 - Best Practice Oral Presentation SP Sharing2025
P. 778
T5
กระบวนการศึกษาแบ่งเป็น 3 ระยะ
ระยะที่ 1: การวิเคราะห์สภาพปัญหา โดย
- รวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ป่วย ญาติ และทีมสหวิชาชีพ
- การสังเกตพฤติกรรมและภาวะทางจิตใจของผู้ป่วยในสถานชีวาภิบาล
- วิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน ของระบบการดูแลผู้ป่วยในสถานชีวาภิบาลในปัจจุบัน
ระยะที่ 2: การพัฒนานวัตกรรม
- ออกแบบกิจกรรมโดยบูรณาการการแพทย์แผนปัจจุบันเข้ากับหลักธรรมะ ซึ่งการดูแลผู้ป่วยระยะ
ท้ายเน้นการดูแล 2 มิติ คือ
1) การดูแลด้านร่างกายและจิตใจเป็นพื้นฐาน (ด้านทางแพทย์) เน้นการบรรเทาอาการ
เจ็บปวดทุกข์ทรมาน (ด้วยยาและไม่ใช้ยา) และการเพิ่มคุณภาพชีวิตในช่วงสุดท้าย
2) การให้ความสำคัญกับมิติแห่งคุณค่าของชีวิตมนุษย์ (ด้านทางธรรม) โดยใช้ธรรมะของ
พระพุทธเจ้าให้เข้าถึงปรินิพพานหรือการหลุดพ้น ซึ่งมีบัญญัติไว้ในพระไตรปิฎก คือ มหาสติปัฏฐานสูตร
คือพระสูตรที่ว่าด้วยการเจริญสติ ที่เรียกว่า สติปัฏฐาน 4 อันเป็นทางเอกที่จะนำพาผู้ปฏิบัติไปสู่การบรรลุมรรค
ผลนิพพานได้ ด้วยวิธีการสาธยายพุทธพจน์ คำสอนของพระพุทธเจ้า ซึ่งเป็นพระสูตร เป็นเนื้อความ
ในพระไตรปิฎก โดยสติปัฏฐาน 4 ประกอบด้วย 1) เห็นกาย ในกาย 2) เห็นเวทนา ในเวทนา 3) เห็นจิต ในจิต
และ 4) เห็นธรรม ในธรรม หลังจากฟังการสาธยายธรรมจากพระภิกษุแล้ว ผู้ป่วยจะได้รับฟังวิทยุเสียงธรรม
และได้รับการแนะแนวทางฝึกจิตให้สงบ ไม่ฟุ้งซ่าน
- จัดอบรมทีมดูแลเรื่องการสื่อสารแบบมีเมตตาและการใช้ธรรมะในการประคองจิตใจผู้ป่วย
ระยะที่ 3: การทดลองใช้และประเมินผล
- ทดลองใช้นวัตกรรมกับผู้ป่วยจำนวน 15 ราย เป็นระยะเวลา 6 เดือน
- เก็บข้อมูลก่อนและหลังการใช้ ด้วย แบบประเมินอาการรบกวน (ESAS) แบบสัมภาษณ์ภาวะซึมเศร้า
คือ 2Q, 9Q และ 8Q และแบบวัดคุณภาพชีวิตในระยะท้าย (Palliative Outcome Scale: POS)
- วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพร่วมกับข้อมูลเชิงปริมาณ
4. ผลการศึกษา
4.1 กลุ่มผู้ป่วยระยะสุดท้าย สามารถ ลดความทุกข์ทรมาน เกิดความสงบ คุมอาการรบกวนได้ดี
เพิ่มคุณภาพชีวิต ยอมรับตามความเป็นจริงและพร้อมที่จะเผชิญกับความตาย และตายดี (Good death)
รวมถึงการดูแลในระยะหลังเสียชีวิต โดยจัดพิธีฌาปณกิจศพให้อย่างสมศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์
- ผู้ป่วยหลายรายแสดงออกถึงความเข้าใจในหลักอนิจจัง ความไม่ยึดติด และสามารถ “ปล่อยวาง” ได้
ในช่วงสุดท้ายของชีวิต
- ครอบครัวของผู้ป่วยมีความพึงพอใจในแนวทางการดูแล และเกิดความเข้าใจในธรรมะมากขึ้น
4.2 ผู้ป่วยกลุ่ม Intermediate Care และ Long Term Care ที่มีภาวะซึมเศร้า มีการจัดการความเครียด
ช่วยลดอาการซึมเศร้า เพิ่มความผ่อนคลาย มีความเข้มแข็งทางใจเพิ่มขึ้น
