Page 400 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025
P. 400
H18
น้ำยาบ้วนปากสมุนไพร
นางสาวกมลลักษณ์ มะลิคง
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลห้วยทราย อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี เขตสุขภาพที่ 4
ประเภท นวัตกรรมและสิ่งประดิษฐ์
หลักการและเหตุผล
โรคเหงือกอักเสบเป็นโรคที่เกิดจากเนื้อเยื่อบริเวณที่รองรับฟันถูกทำลาย โดยมีสาเหตุมาจากเชื้อแบคทีเรีย
ที่ติดอยู่กับแผ่นคราบจุลินทรีย์ปล่อยสารพิษออกมาทำลายเหงือก ทำให้เหงือกมีการอักเสบบวมแดง รวมทั้ง
ในน้ำลายของคนเรามีธาตุแคลเซียมและฟอสฟอรัสอยู่เป็นจำนวนมาก เมื่อเกิดการสะสมเป็นเวลานานเข้าก็จะ
กลายเป็นคราบหินปูนในช่องปาก และเมื่อเหงือกถูกทำลายก็จะทำให้เกิดการสูญเสียฟัน เหงือกทำหน้าที่ช่วย
ห่อหุ้มตัวฟันให้แข็งแรง ป้องกันการโยกคลอนและการหลุดร่วงของฟัน (กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย, 2560)
โรคเหงือกอักเสบนับเป็นปัญหาด้านทันตสุขภาพอันดับ 2 รองจากโรคฟันผุ ซึ่งโรคเหงือกอักเสบสามารถเกิดขึ้น
ได้กับคนทุกเพศทุกกลุ่มอายุ ตลอดจนกลุ่มผู้ที่มีโรคทางระบบต่างๆ เช่นโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง
ซึ่งการดูแลรักษาความสะอาด ของช่องปากเป็นหนึ่งในวิธีการป้องกันการเกิดโรคเหล่านี้โดยผลิตภัณฑ์รักษา
ความสะอาดในช่องปาก เช่น ยาสีฟัน น้ำยาบ้วนปาก เป็นอีกทางเลือกที่มักใช้สารเคมีเป็นองค์ประกอบ ซึ่งทำ
ให้เกิดผลข้างเคียงต่อผู้ใช้ได้ เช่น น้ำยาบ้วนปากที่มีส่วนผสมของ chlorhexidine ที่ทำให้สีของฟันเปลี่ยนแปลง
จากการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากของผู้มารับยาคลินิกโรคเรื้อรังโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ
ตำบลห้วยทราย อำเภอหนองแค จังหวัดจังหวัดสระบุรี ที่ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก จำนวน 40 คน พบว่า
มีเหงือกอักเสบและมีหินปูน จำนวน 12 คน คิดเป็นร้อยละ 30
ดังนั้น จึงเป็นที่มาของการจัดทำนวัตกรรมน้ำยาบ้วนปากสมุนไพรขึ้น เพื่อให้ผู้ป่วยโรคเบาหวานและ
โรคความดันโลหิตสูง สามารถดูแลตนเองให้มีสภาวะช่องปากที่ดีขึ้นได้ และอีกทั้งยังสามารถนำสมุนไพรที่มี
ในชุมชนมาประยุกต์ใช้ ในการรักษาสุขภาพช่องปากได้
วัตถุประสงค์
เพื่อศึกษาความพึงพอใจในการใช้น้ำยาบ้วนปากสมุนไพรในผู้ป่วยโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูง
ตัวชี้วัดและการประเมินผล
ตัวชี้วัด ร้อยละ 90 ของกลุ่มเป้าหมายมีความพึงพอใจต่อนวัตกรรมในระดับมากขึ้นไป
การประเมินผล ประเมินจากแบบประเมินการใช้น้ำยาบ้วนปากโดยกลุ่มเป้าหมายต้องมีความพึงพอใจ
ในภาพรวมต่อนวัตกรรมน้ำยาบ้วนปากสมุนไพร ในระดับมากขึ้นไปจึงถือว่าผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 90
กลุ่มเป้าหมาย ผู้ที่ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากแล้วพบว่ามีเหงือกอักเสบและมีหินปูน จำนวน 12 คน
ระยะเวลาในการดำเนินงาน 18 มิถุนายน 2567 ถึง 16 กรกฎาคม 2567
