Page 396 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025

H14

วิธีการดำเนินงาน
การจัดบริการทันตกรรมในเรือนจำ มี 3 กิจกรรมหลัก ประกอบด้วย

1. การเสริมสร้างศักยภาพของอส.รจ.ในการดูแลสุขภาพช่องปากของตนเอง และฝึกทักษะการคัดกรอง
สุขภาพช่องปากและรอยโรคเสี่ยงมะเร็งและมะเร็งช่องปาก
2. การตรวจสุขภาพช่องปากและคัดกรองรอยโรคเสี่ยงมะเร็งและมะเร็งช่องปาก ผู้ต้องขังอายุ 40 ปีขึ้นไป
3. การจัดหน่วยทันตกรรมเคลื่อนที่ ตรวจ/ให้คำแนะนำและให้การรักษา

3.1 จัดทำแผนให้บริการทันตกรรมร่วมกับเรือนจำจังหวัดแพร่และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อ
3.2 ประสานรถทันตกรรมเคลื่อนที่เอกชน 2 ยูนิต และเครื่องมือทันตกรร
3.3 จัดทีมทันตแพทย์และบุคลากรจากภาครัฐ ตรวจคัดกรองสุขภาพช่องปากเบื้องต้น

3.4 รถทันตกรรมเคลื่อนที่เอกชนให้บริการตรวจช่องปาก ถอนฟัน อุดฟัน ขูดหินปูน เคลือบ
ฟลูออไรด์ และสุขศึกษา และบันทึกข้อมูล

ผลการดำเนินงาน
กิจกรรม 2563 2565 2566 2567 2568
ตรวจคัดกรองสุขภาพช่องปาก ให้

ทันตสุขศึกษาและฝึกแปรงฟัน 202 716 1,038 1,407 1,303
(ราย)
บริการรักษาทางทันตกรรมแก่ผู้ที่ 177 335 156 28 291
มีปัญหาเร่งด่วน (ถอน) (ราย)

ให้บริการรักษาทางทันตกรรม
ถอนฟัน อุดฟัน ขูดหินปูน เคลือบ - 20 - 888 781
ฟลูออไรด์ (ราย)

ตรวจคัดกรองรอยโรคเสี่ยงมะเร็ง
และมะเร็งช่องปาก ผู้ต้องขัง - - - - 522
(อายุ 40 ปีขึ้นไป)(ราย)

อภิปรายผล

รถทันตกรรมเคลื่อนที่ สามารถตอบโจทย์การเข้าถึงบริการสุขภาพในกลุ่มผู้ต้องขังได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ ลดช่องว่างด้านสุขภาพ และส่งเสริมการดูแลตนเองผ่านกิจกรรมสุขศึกษา อย่างไรก็ตาม ยังมี
ข้อจำกัดด้านความต่อเนื่องของการรักษาและความถี่ของการให้บริการ รวมถึงภาระงานและทรัพยากรที่ยังไม่
เพียงพอ

สรุป

โครงการรถทันตกรรมเคลื่อนที่ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ต้องขังให้ใกล้เคียงกับบุคคลภายนอก
เป็นแบบอย่างของการบริการเชิงรุกที่ควรได้รับการสนับสนุนและต่อยอดต่อไป

ข้อเสนอแนะ
1. เพิ่มความถี่ของการให้บริการเป็นเดือนละ 2 ครั้ง

2. จัดระบบติดตามผลการรักษาให้มีความต่อเนื่อง
3. ฝึกอบรมเจ้าหน้าที่ในเรือนจำเพื่อเสริมการดูแลสุขภาพช่องปาก
4. สนับสนุนงบประมาณและครุภัณฑ์ให้เพียงพอ