Page 803 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025

Q36

การพัฒนาและประเมินผลระบบการดูแลผู้ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีและซีแบบครบวงจร

ในเครือข่ายบริการสุขภาพจังหวัดสกลนคร

(The Development and Evaluation of a Comprehensive Care System for

Hepatitis B and C Patients in Sakon Nakhon Provincial Health Service Network)

นายภักคพล วงค์นาตาล และคณะ
โรงพยาบาลสกลนคร จังหวัดสกลนคร เขตสุขภาพที่ 8

ประเภท วิชาการ

ความสำคัญของปัญหา
โรคไวรัสตับอักเสบบีและซีเป็นปัญหาสาธารณสุขระดับโลกที่ส่งผลกระทบต่อประชากรกว่า 325 ล้านคน

(WHO, 2022) ในประเทศไทยพบความชุกของไวรัสตับอักเสบบีร้อยละ 5-7 และไวรัสตับอักเสบซีร้อยละ 1-2

(Wasitthankasem et al., 2016) การติดเชื้อเรื้อรังนำไปสู่ภาวะตับแข็งและมะเร็งตับซึ่งเป็นสาเหตุการเสียชีวิต
อันดับต้นของประเทศ (Department of Disease Control, 2021)

องค์การอนามัยโลกกำหนดเป้าหมายกำจัดไวรัสตับอักเสบเป็นปัญหาสาธารณสุขภายในปี 2573

โดยลดอุบัติการณ์รายใหม่ร้อยละ 90 และลดอัตราการเสียชีวิตร้อยละ 65 (WHO, 2022) กระทรวงสาธารณสุขไทย
จึงกำหนดนโยบายตรวจคัดกรองไวรัสตับอักเสบบีและซีในประชากรที่เกิดก่อน พ.ศ. 2535 จำนวน 1 ครั้งตลอดชีวิต

และตรวจซ้ำทุกปีในกลุ่มเสี่ยง 5 กลุ่ม ได้แก่ PLHIV, PWID, MSM, บุคลากรสาธารณสุข และผู้ต้องขัง
(Ministry of Public Health Thailand, 2023)

จังหวัดสกลนครมีความชุกของไวรัสตับอักเสบบีร้อยละ 6.2 และไวรัสตับอักเสบซีร้อยละ 1.7

(Sakon Nakhon Provincial Health Office, 2023) ปัจจุบันได้พัฒนารูปแบบการดูแลผู้ติดเชื้อเป็น 3 ระยะ
แต่ยังขาดการบูรณาการทั้งกระบวนการและการประเมินผลอย่างเป็นระบบ ส่งผลให้อัตราการเข้าถึงบริการ

คัดกรองและการรักษายังไม่เป็นไปตามเป้าหมาย การพัฒนาระบบการดูแลแบบครบวงจรในเครือข่าย
จังหวัดสกลนครจึงมีความสำคัญยิ่งเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพทั้งการคัดกรอง การส่งต่อ การรักษา และการติดตาม

ผู้ป่วยอย่างต่อเนื่อง อันจะนำไปสู่การบรรลุเป้าหมายการกำจัดไวรัสตับอักเสบตามนโยบายระดับประเทศ

และระดับโลก (Chotiyaputta et al., 2020)

วัตถุประสงค์

1) เพื่อพัฒนาระบบการดูแลผู้ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีและซีแบบครบวงจร ในเครือข่ายบริการสุขภาพ
จังหวัดสกลนคร

2) เพื่อประเมินผลของระบบการดูแลแบบครบวงจรต่ออัตราการเข้าถึงบริการคัดกรอง อัตราการเข้าถึง

การรักษา และอัตราการรับประทานยาอย่างต่อเนื่อง