Page 1021 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025
P. 1021
W13
การศึกษาสถานการณ์กลุ่มเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมองในประชากรอายุ 35 ปี ขึ้นไป
โดยใช้ Stroke risk score card อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่
นายทศวดี คำนนท์คอม
โรงพยาบาลแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ เขตสุขภาพที่ 1
ประเภท วิชาการ
ความสำคัญของปัญหาวิจัย
โรคหลอดเลือดสมองเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศ และมีแนวโน้มสูงขึ้นทุกปี โรคหลอดเลือดสมอง
มี 2 ชนิดคือ โรคหลอดเลือดสมองตีบ และแตก เป็นสาเหตุการป่วย พิการ และเสียชีวิตอันดับต้นๆของโลก
รวมถึงประเทศไทย ส่งผลให้เกิดภาระและการสูญเสียในทุกมิติทั้ง กาย จิต สังคม เศรษฐกิจ ต่อทั้งผู้ป่วยครอบครัว และ
ประเทศชาติ เป็นโรคที่ทำให้เกิดความพิการรุนแรงและเรื้อรัง ซึ่งส่งผลกระทบต่อสภาพจิตใจและร่างกายของผู้ป่วย
รวมทั้งครอบครัว ข้อมูลจากกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข(สธ) ระบุว่า โรคหลอดเลือดสมองเป็นหนึ่งในสาเหตุ
หลักของการเสียชีวิตและความพิการที่สำคัญทั่วโลกและมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทั่วโลกพบว่า 1 ใน 4
ของประชากรที่มีอายุมากกว่า 25 ปีขึ้นไปเป็นโรคหลอดเลือดสมอง และร้อยละ 90 ของโรคหลอดเลือดสมอง
สามารถป้องกันได้ สำหรับประเทศไทยข้อมูลจากรายงานสถิติสาธารณสุข สธ.ในปี 2566 ประเทศไทยพบผู้ป่วย
โรคหลอดเลือดสมองมากถึง 348,126 ราย เสียชีวิต 36,214 ราย เป็นเพศชายมากกว่าเพศหญิง ผู้เสียชีวิต
ส่วนใหญ่มีอายุน้อยกว่า 70 ปี กรมควบคุมโรค ได้แนะวิธีป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง เนื่องในวันหลอดเลือดสมองโลก
ปี 2566 ว่าโรคหลอดเลือดสมองสามารถป้องกันได้ “ป้องกันไว้ดีกว่าการรักษา” เนื่องจากการรักษาที่ดีที่สุดคือ
การป้องกันไม่ให้เกิด โดยปัจจัยเสี่ยงหลักต่อการเกิดโรคหลอดเลือดสมองในคนไทยที่สำคัญ ได้แก่ ภาวะความดันโลหิตสูง
เบาหวาน การสูบบุหรี่ ภาวะอ้วน และการมีประวัติโรคหลอดเลือดหัวใจและหลอดเลือดสมองในครอบครัว ดังนั้น
การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดำเนินชีวิต เป็นวิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองโรคหลอดเลือดสมอง
ทำได้โดยการควบคุมระดับความดันโลหิต ระดับน้ำตาล และระดับไขมันในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ ควบคุมน้ำหนัก
ให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม รับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพ ลดหวาน มัน เค็ม มีกิจกรรมทางกายหรือ
ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ งดดื่มสุราหรือเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ งดสูบบุหรี่ งดการใช้สารเสพติดทุกชนิด
หลีกเลี่ยงความเครียด พักผ่อนให้เพียงพอ ตรวจสุขภาพเป็นประจำอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง หรือผู้ที่มีโรคประจำตัว
ควรพบแพทย์อย่างสม่ำเสมอ การประเมินความเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมองในกลุ่มที่มีปัจจัยเสี่ยงหลัก และ
ประชาชนอายุ 35 ปีขึ้นไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ที่มีโรคประจำตัว เบาหวานและความดันโลหิตสูง อย่างสม่ำเสมอ
ช่วยให้การเกิดการรับรู้ ตระหนัก ถึงอันตรายที่จะเกิดขึ้น เกิดแรงจูงใจ เกิดการปฏิบัติการจัดการตนเอง เพื่อลด
ความเสี่ยง เนื่องจากอำเภอแม่แตงประชาชนยังขาดความรู้ความเข้าใจโรคหลอดเลือดสมอง และการเข้าถึงสื่อ
โซเชียลมีเดียยังน้อย บางพื้นที่ไม่มีสัญญาณโทรศัพท์หรืออินเตอร์เนต การใช้แอพพลิเคชั่นยังเป็นเรื่องไกลตัว ดังนั้น
งานบริการผู้ป่วยระยะกลาง โรงพยาบาลแม่แตงจึงให้ความสำคัญและต้องการแก้ไขปัญหานี้ จากการศึกษาสภาพ
ปัญหาอำเภอแม่แตง พบว่าโรคหลอดเลือดสมองเป็นโรคที่พบเป็นอันดับ 1 ของกลุ่มผู้ป่วยระยะกกลาง 4 กลุ่มโรค
ได้แก่ ผู้ป่วยหลอดเลือดสมอง (stroke) ผู้ป่วยบาดเจ็บที่ศีรษะและสมอง(traumatic brain injury) ผู้ป่วยบาดเจ็บ
