Page 289 - TM_ปก E-Book SP Sharing 2025
P. 289
E62
การพัฒนาระบบบริการผู้ป่วยยาเสพติดแบบไร้รอยต่อ
“ไร้รอยต่อ ปลอดภัยใกล้บ้าน เพื่อเข้าถึงระบบบริการ” อำเภอเบญจลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ
นายภัควรรธน์ ศรีสุรักษ์ นางฤทัยรัตน์ ก่อแก้ว และนางสาวปนิตรา ธิสาเวช
โรงพยาบาลเบญจลักษ์เฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษา จังหวัดศรีสะเกษ เขตสุขภาพที่ 10
ประเภท วิชาการ
ความสำคัญของปัญหาวิจัย
ปัญหายาเสพติดเป็นปัญหาสำคัญระดับชาติที่ส่งผลกระทบในหลายมิติ ทั้งด้านสุขภาพ เศรษฐกิจ
ความมั่นคง และสังคมโดยรวม ผู้ป่วยยาเสพติดจำนวนมากมักเผชิญกับอุปสรรคในการเข้าถึงบริการทางสุขภาพ
อย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ ทั้งจากปัจจัยด้านระบบบริการที่ขาดความเชื่อมโยงระหว่างหน่วยบริการ
ปัญหาความอคติหรือการตีตราทางสังคม รวมถึงความซับซ้อนของกระบวนการส่งต่อระหว่างหน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้อง ส่งผลให้การบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ป่วยยาเสพติดไม่สัมฤทธิผลเท่าที่ควร การพัฒนาระบบบริการ
ผู้ป่วยยาเสพติดแบบไร้รอยต่อ (Seamless Service System) จึงเป็นแนวทางสำคัญที่มุ่งเน้นการบูรณาการ
การทำงานของหน่วยบริการต่างๆ ทั้งในระดับปฐมภูมิ ทุติยภูมิ และตติยภูมิ รวมถึงภาคส่วนอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
อาทิ หน่วยงานด้านสังคม การศึกษา และความมั่นคง เพื่อให้เกิดการดูแลรักษาผู้ป่วยแบบองค์รวม ครอบคลุม
ทั้งการป้องกัน การเข้าถึงบริการ การบำบัดรักษา การติดตามต่อเนื่อง และการคืนคนดีสู่สังคมอย่างยั่งยืน
ระบบบริการแบบไร้รอยต่อจะต้องมีการจัดโครงสร้างบริการที่ชัดเจน มีระบบข้อมูลสารสนเทศร่วมกันที่
ปลอดภัยและทันสมัย มีแนวทางปฏิบัติที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน ตลอดจนส่งเสริมให้บุคลากรในระบบมีความรู้
ความเข้าใจและมีทัศนคติที่เหมาะสมต่อผู้ป่วยยาเสพติด การดำเนินการดังกล่าวจะช่วยลดการหลุดออกจาก
ระบบของผู้รับบริการ เพิ่มประสิทธิภาพในการรักษา และลดอัตราการกลับไปใช้ซ้ำของผู้ป่วยในระยะยาว
ดังนั้นการพัฒนาระบบบริการผู้ป่วยยาเสพติดแบบไร้รอยต่อจึงเป็นแนวทางที่จำเป็นอย่างยิ่งในยุคปัจจุบัน
เพื่อยกระดับคุณภาพการบริการให้มีประสิทธิภาพ เป็นธรรม และตอบสนองต่อความต้องการที่แท้จริงของ
ผู้ป่วย ซึ่งจะนำไปสู่การแก้ไขปัญหายาเสพติดอย่างยั่งยืนในระดับประเทศ
อำเภอเบญจลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ เป็นหนึ่งในพื้นที่ที่พบปัญหาสุขภาพจิตและการใช้สารเสพติด
ที่เชื่อมโยงกันอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะในกลุ่มวัยทำงานและผู้ที่ประสบภาวะล้มเหลวทางเศรษฐกิจและสังคม
ส่งผลให้เกิดภาวะโรคจิตเวชรุนแรง (SMI-V) ที่มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง หากไม่ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม
อาจก่อให้เกิดพฤติกรรมรุนแรงทั้งต่อตนเองและผู้อื่นในชุมชนได้ ปัญหาสำคัญในพื้นที่อำเภอเบญจลักษ์ ได้แก่
การขาดระบบติดตามผู้ป่วยอย่างต่อเนื่องหลังออกจากโรงพยาบาล ผู้ป่วยบางรายขาดยา ขาดการดูแลจาก
ครอบครัว บางรายกลับมาก่อเหตุทำร้ายบุคคลในครอบครัวหรือในชุมชน รวมถึงการขาดแนวทางการส่งต่อ
ผู้ป่วยที่ชัดเจนจากระดับชุมชนไปยังโรงพยาบาล ซึ่งส่งผลต่อความไม่ต่อเนื่องในการรักษา จากการวิเคราะห์
ปัญหาที่เกิดขึ้น โรงพยาบาลเบญจลักษ์ร่วมกับเครือข่ายสุขภาพจิตอำเภอเบญจลักษ์ จึงเห็นความจำเป็นใน
การพัฒนาระบบดูแลผู้ป่วยจิตเวชและผู้ใช้สารเสพติดอย่างไร้รอยต่อ โดยมีเป้าหมายเพื่อให้ผู้ป่วยได้รับการดูแล
อย่างมีประสิทธิภาพตั้งแต่ระดับชุมชนจนถึงโรงพยาบาล รวมถึงการส่งต่อผู้ป่วยที่ซับซ้อนไปยังโรงพยาบาลศูนย์
เช่น โรงพยาบาลศรีสะเกษ โรงพยาบาลมินิธัญญารักษ์ในจังหวัดศรีสะเกษ และโรงพยาบาลพระศรีมหาโพธิ์
จังหวัดอุบลราชธานี ระบบที่พัฒนาขึ้นจะเน้นการบูรณาการการทำงานระหว่าง รพ.สต. โรงพยาบาลเบญจลักษ์
อสม. ผู้นำชุมชน และภาคีเครือข่าย โดยยึดหลัก “ไร้รอยต่อ ใจร้อยใจ เพื่อเข้าถึงระบบบริการจิตเวช” เพื่อให้
ผู้ป่วยเข้าถึงการดูแลรักษาได้อย่างปลอดภัย ใกล้บ้าน และต่อเนื่อง
