Page 641 - Best Practice Oral Presentation SP Sharing2025
P. 641
O20
ของผู้ป่วยกลุ่มที่ใช้เตียงนั่งเท้าถึงพื้นเดินได้ที่ 72 วัน และทำกิจวัตรประจำวันได้ที่ 116 วัน โดยในช่วงเวลาเท่าๆ
กันกลุ่มเตียงสูงเดินได้เพียงร้อยละ 12 และทำกิจวัตรประจำวันได้เพียงร้อยละ 19.2 (รูปที่ 1, 2)
รูปที่ 1 ระยะเวลาการเดินได้ระหว่าง 2 กลุ่ม รูปที่ 2 ระยะเวลาทำกิจวัตรประจำวันได้ระหว่าง 2 กลุ่ม
(ตัดที่คะแนน BI ≥ 15)
อภิปรายผล
แม้ว่าคะแนน BI เริ่มต้นจะแตกต่างกัน (p = 0.004) โดยกลุ่มเตียงสูงนั่งเท้าไม่ถึงพื้นมีคะแนนต่ำกว่า
ซึ่งอาจสะท้อนถึงภาวะพึ่งพิงที่มากกว่า อาจเป็นเหตุผลให้ญาติเลือกใช้เพื่อความสะดวกในการดูแล
แต่เมื่อควบคุมปัจจัยนี้แล้ว การใช้เตียงนั่งเท้าถึงพื้นยังคงเพิ่มโอกาสในการเดินและทำกิจวัตรประจำวันได้
มากกว่ากลุ่มเตียงสูงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
จากการศึกษาผลลัพธ์ทางคลินิกพบว่า ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่ใช้เตียงนั่งเท้าถึงพื้นมีการพัฒนา
ด้านการเดินและการทำกิจวัตรประจำวันได้ดีกว่ากลุ่มที่ใช้เตียงสูงนั่งเท้าไม่ถึงพื้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
ซึ่งอาจเป็นผลมาจากความสูงของเตียงที่เอื้อต่อการฝึกลุกนั่ง ลุกยืน เคลื่อนย้ายตัว และเดินได้สะดวกกว่า
ทำให้ผู้ป่วยกลุ่มแรกสามารถฝึกลุกยืนได้ง่ายและบ่อยครั้งกว่า เนื่องจากสามารถถ่ายน้ำหนักจากสะโพก
ไปยังเท้าได้มั่นคง ในขณะที่ผู้ป่วยเตียงสูงประสบปัญหาในการถ่ายน้ำหนัก ประกอบกับจุดศูนย์รวมมวล
ของร่างกายสูงกว่า (body center of mass) ทำให้กลัวตกเตียง นอกจากนี้ กลุ่มเตียงนั่งเท้าถึงพื้นยังสามารถ
เริ่มเดินและทำกิจวัตรประจำวันได้รวดเร็วกว่า ซึ่งสอดคล้องกับหลักการฟื้นฟูที่เน้นการเคลื่อนไหวในช่วงต้นหลัง
เกิดโรคหลอดเลือดสมอง เพื่อส่งเสริมการช่วยเหลือตนเอง การฟื้นตัวของการเดิน และการเกิดการเรียนรู้
การเคลื่อนไหวใหม่ (motor relearning) รวมถึงการปรับเปลี่ยนของระบบประสาท (neural plasticity)
อันเป็นผลจากการฝึกซ้ำๆ ซึ่งจะช่วยพัฒนาทักษะการเคลื่อนไหวที่ดีและเหมาะสม
สรุปผลและข้อเสนอแนะ
การฟื้นฟูผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีกจากโรคหลอดเลือดสมองระดับความสูงเตียงนอนที่บ้านชนิดนั่งเท้า
ถึงพื้นส่งผลให้ผู้ป่วยเดินได้และทำกิจวัตรประจำวันได้มากกว่าและเร็วกว่าผู้ป่วยที่ใช้เตียงสูงนั่งเท้าไม่ถึงพื้น
จึงควรแนะนำบุคลากรทางการแพทย์ ญาติ และผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองระยะกลางที่มีศักยภาพในการฟื้นฟู
ใช้เตียงนอนนั่งเท้าถึงพื้นที่บ้านเพื่อส่งเสริมการทำกายภาพบำบัดเพื่อฟื้นฟูสภาพสมรรถภาพร่างกายได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ และควรจัดระบบยืมเตียงนั่งเท้าถึงพื้นโดยใช้งบสนับสนุนจากกองทุนฟื้นฟูจังหวัด
